Sharing Chemistry with the Community

Hóa học đằng sau lăn khử mùi

Nếu “cánh” bạn bị hôi hay mồ hôi ra nhiều thì phải làm sao? Hãy sử dụng lăn khử mùi. YeYe, đùa thôi. Tất nhiên ngoài việc vệ sinh sạch sẽ cơ thể thì liệu pháp sử dụng lăn khử mùi để giảm mùi hôi là một phương pháp thay thế. Tuy nhiên không phải ai cũng biết và hiểu rõ về lăn khử mùi. Vì thế trong bài viết hôm nay, chúng ta sẽ tìm hiểu về hóa học đằng sau lăn khử mùi cũng như những điều thú vị xung quanh chủ đề này nhé!

Thực tế, lăn khử mùi mà phần lớn chúng ta sử dụng hàng ngày thường có hai chức năng cơ bản là khử mùi và chống mồ hôi . Tùy vào nhu cầu sử dụng mà bạn có thể chọn sản phẩm nào phù hợp với mình. Nhưng thực chất hai chức năng này hoàn toàn khác biệt về cách chúng tác động lên cơ thể. Sự khác biệt chính giữa chất khử mùi và chất chống mồ hôi là cách chúng làm giảm mùi cơ thể.

Chất khử mùi

Mùi cơ thể là hậu quả của vi khuẩn sống trong nách của chúng ta, đó là một loạt các hợp chất tạo mùi được ví như mùi của hành tây, thì là và nhiều mùi kinh tởm khác nữa. Chất khử mùi xử lý mùi bằng cách nhắm vào vi khuẩn. Để làm điều này, chúng có chứa các hợp chất kháng khuẩn, chẳng hạn như triclosan và chlorhexidine.

Đặc biệt là triclosan. Đây là một hợp chất đang được xem xét kỹ lưỡng trong những năm gần đây. FDA không phân loại hợp chất này là một hợp chất nguy hiểm đối với con người, nhưng họ cũng lưu ý rằng một số nghiên cứu đã được công bố kể từ lần đánh giá cuối cùng của họ về thành phần cần được chú ý thêm. Một số nghiên cứu trên động vật cho thấy triclosan có thể thay đổi sự điều hòa hormone, mặc dù kết quả trong các nghiên cứu trên động vật không có gì đảm bảo kết quả tương tự sẽ thấy ở người. Ngoài ra, có những lo ngại rằng việc sử dụng triclosan có thể góp phần kháng vi khuẩn đối với kháng sinh.

Do những lo ngại này, FDA hiện đang tiến hành đánh giá liên tục về việc sử dụng nó, mặc dù mối lo ngại của nó rất lớn đến nỗi người ta đã loại bỏ việc sử dụng triclosan cùng nhau. Một số chất khử mùi đã thay đổi việc sử dụng triclosan, bằng cách sử dụng các thành phần kháng khuẩn khác như chlorhexidine. Vì vậy, nếu bạn lo lắng về việc sử dụng triclosan, thì bạn dễ dàng chuyển sang sử dụng một sản phẩm khác không chứa nó.

Dung môi sử dụng

Các dung môi trong cả chất khử mùi và chất chống mồ hôi thường dựa trên cyclomethicon; Đây là những phân tử tuần hoàn, chứa silicon, được sử dụng vì chúng bay hơi rất nhanh và dễ dàng. Điều này cho phép chúng mang các thành phần khử mùi hoặc chống mồ hôi lên da, nhưng sau đó bay hơi, ngăn không cho da tiếp tục tồn tại sau đó. Rượu thường được sử dụng làm dung môi trước khi xuất hiện cyclomethicones (và trong một số trường hợp vẫn còn), nhưng chậm khô, và cũng có thể gây kích ứng da.

Cyclomethicones cũng vậy, đã được xem xét kỹ lưỡng, nhưng không ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Mối quan tâm trong trường hợp này là tích lũy sinh học tiềm năng của chúng trong môi trường. Nó không bị phân hủy đặc biệt nhanh chóng trong nước, và nó vẫn chưa được thiết lập đầy đủ cho dù hợp chất này có nguy cơ độc tính lâu dài đối với cá và các sinh vật dưới nước khác. Nhiều nghiên cứu đang được tiến hành để cố gắng thiết lập điều này.

Chất chống mồ hôi

Chất chống mồ hôi, không giống như chất khử mùi, không làm bất cứ điều gì để tác động lên vi khuẩn sản sinh ra các hợp chất có mùi mồ hôi. Thay vào đó, chúng có chứa các hợp chất hóa học với mục tiêu là ngăn không cho bạn ra mồ hôi.

Các hợp chất này luôn có gốc nhôm hoặc zirconi; nhôm chlorohydrate là một trong những loại được sử dụng phổ biến nhất, nhưng một số loại khác cũng có thể được sử dụng. Chúng hoạt động bằng cách hình thành một phích cắm polymer, vật lý ngăn chặn mồ hôi thoát ra khỏi tuyến mồ hôi. Theo thời gian, phích cắm này dần dần bị hỏng, đó là lý do tại sao tác dụng của thuốc chống mồ hôi không phải là vĩnh viễn và chúng phải được dùng lại.

Các hợp chất nhôm không phải là không có tranh cãi; việc sử dụng đã sinh ra một số bài báo giật gân tuyên bố liên kết với bệnh ung thư vú và bệnh Alzheimer. Như mọi khi, nó là một trường hợp cần nhìn xa hơn và nghiên cứu kỹ khoa học đằng sau những tuyên bố này để đánh giá liệu chúng ta có nên thực sự lo lắng hay không.

Đầu tiên, chúng ta hãy nhìn vào các liên kết với bệnh ung thư. Những tuyên bố này dường như xuất phát từ một nghiên cứu kiểm tra nồng độ nhôm trong mô vú của những người mắc bệnh ung thư vú. Nghiên cứu đã xem xét 17 bệnh nhân ung thư vú; họ lưu ý rằng nồng độ nhôm đã tăng đáng kể ở những vùng vú gần da.

Tuy nhiên, họ đã không so sánh các cấp độ này với các khu vực khác trong cơ thể, cũng như mô vú ở những người không bị ung thư vú. Không có sự so sánh với những gì cấu thành mức nhôm an toàn trong cơ thể, và cũng có một số ngôn ngữ đầu cơ sử dụng tuyệt vời (rất nhiều từ sử dụng ‘có khả năng) trong kết luận của họ, trong đó họ liên kết mức nhôm với chất chống mồ hôi. Tốt nhất, nghiên cứu của họ cho thấy mối tương quan, và không cung cấp bất kỳ bằng chứng nào cho mối quan hệ nhân quả.

Các nghiên cứu khác làm rõ về mối liên hệ nguyên nhân giữa việc sử dụng chất chống mồ hôi và ung thư vú là không thể. Một khi nghiên cứu như vậy xem xét lượng nhôm mà thực sự hấp thụ từ chất chống mồ hôi qua da, và đi đến kết luận rằng nó chỉ có 0,012% lượng nhôm có trong sản phẩm. Để đưa điều này vào viễn cảnh, nó hoạt động khoảng 0,000004g mỗi lần sử dụng. Bạn có thể hấp thụ nhiều nhôm hơn từ thức ăn của bạn trong khoảng thời gian thay vì bạn phải xịt vào một số chất chống mồ hôi.

Tiếp tục, và cũng đã có những gợi ý trong một số quý rằng nhôm có thể chịu trách nhiệm một phần cho sự phát triển của bệnh Alzheimer. Nghiên cứu cách đây vài thập kỷ cho thấy những con thỏ tiếp xúc với nhôm đã phát triển ‘mớ rối trong các tế bào thần kinh của chúng, giống như những gì được thấy trong bệnh Alzheimer. Tuy nhiên, cấu trúc và thành phần của chúng khác nhau, và kể từ đó, một số lượng lớn các nghiên cứu đã không tìm thấy bất kỳ mối liên hệ nào giữa nhôm và căn bệnh này.

Một nghiên cứu khác cho thấy không có mối liên quan nào giữa việc sử dụng thuốc chống mồ hôi và sự phát triển của Alzheimer. Do thiếu hiểu biết về căn bệnh này, chúng ta có thể loại bỏ hoàn toàn vai trò của nhôm, nhưng có thể nói rằng sự cân bằng của bằng chứng khiến nó trông có vẻ khó tin.

Tóm lại, mặc dù chất chống mồ hôi và chất khử mùi dường như có số lượng yêu cầu sức khỏe tiêu cực không tương xứng với chúng, nhưng những tuyên bố này hầu hết không có cơ sở. Có rất ít lý do để lo lắng về việc sử dụng các sản phẩm này hàng ngày – mặc dù nếu bạn vẫn lo lắng, thì bạn dễ dàng có thể lựa chọn những sản phẩm khác trên thị trường mà không chứa những hợp chất đã đề cập trong bài viết này.

Bài viết đến đây là hết rồi. Hi vọng sẽ giúp ích phần nào cho các bạn trong tương lai. Lần sau nếu có ai hỏi về lăn khử mùi thì hãy nhớ về hóa học đằng sau chúng nhé!

Tham khảo Compound Interest, C&ENScience – Based Medicine.

Trả lời